Türkiye’de bu yılın ilk dört ayında konut satışları genel olarak artış gösterse de, yabancı alıcıların tercihleri dikkat çekici şekilde değişti. İstanbul, Antalya ve Mersin’de yabancılara konut satışı düşerken, İzmir ve Sakarya’da yükselişe geçti.
Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) verilerine göre, 2024 yılının Ocak-Nisan döneminde ülke genelinde toplam 454 bin 145 konut satıldı. Bu sayı geçen yılın aynı döneminde 355 bin 173’tü. Böylece konut satışları yıllık bazda yüzde 27,9’luk bir artış gösterdi.
Ancak aynı tablo, yabancı yatırımcılar açısından farklı bir görünüm sergiliyor.
Yabancıların Gözü İstanbul’dan Kaydı
Yabancılara yapılan konut satışları geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 13,5 azaldı. 2023’ün ilk dört ayında yabancılara 6 bin 957 konut satılırken, bu sayı bu yıl 6 bin 18’e geriledi.
Bu düşüşün en dikkat çekici olduğu şehirlerin başında İstanbul geliyor. Geçtiğimiz yıl 2 bin 460 konutun yabancılara satıldığı mega kentte, bu yıl sayı 2 bin 314’e düştü. Bu da İstanbul’da yabancıya satışta yüzde 5,9’luk bir azalma anlamına geliyor.
Yabancılara Konut Satışı Antalya ve Mersin’de De Kan Kaybediyor
Turizm açısından öne çıkan Antalya’da da benzer bir tablo var. Geçen yıl aynı dönemde 2 bin 478 konut yabancıya satılırken, bu yıl bu sayı yüzde 20,7’lik düşüşle 1.965’e indi.
Mersin’de ise düşüş daha sert yaşandı. Geçen yıl 662 konut satılırken, bu yıl bu rakam yüzde 29,8 azalarak 465’e geriledi.
Yeni Gözde Şehirler: Ankara, İzmir ve Sakarya
Öte yandan bazı şehirlerde yabancı ilgisi belirgin şekilde arttı. Başkent Ankara’da geçen yıl 170 olan yabancılara konut satışı, bu yıl 192’ye yükseldi. Bu, yüzde 12,9’luk bir artışa işaret ediyor.
İzmir’de de benzer bir tablo söz konusu. 2023’te 106 olan satış sayısı bu yıl 123’e çıkarak yüzde 16 artış gösterdi.
Sakarya’da ise yabancıya konut satışı adeta sıçrama yaptı. Geçen yıl 82 olan satış rakamı, bu yıl yüzde 20,7 artarak 99’a yükseldi.
Tercihlerde Dönüşüm
Bu veriler, yabancı yatırımcıların konut alımında daha sakin, belki de daha uygun fiyatlı ve gelişen şehirleri tercih etmeye başladığını gösteriyor. İstanbul, Antalya ve Mersin uzun yıllardır listenin başında yer alırken, artık Ankara, İzmir ve Sakarya gibi alternatif şehirler ön plana çıkıyor.
Kaynak: AA
İstanbul’da Yabancıların Konut Alımının Düşmesinin Muhtemel Nedenleri
1. Fiyatların Aşırı Artması
İstanbul’daki konut fiyatları son yıllarda döviz bazında da ciddi şekilde arttı. Yabancılar için daha önce uygun olan fiyatlar, artık birçok ülke vatandaşına göre pahalı hale geldi. Aynı bütçeyle başka şehirlerde daha büyük ve lüks evler almak mümkün hale geldi.
2. Doygunluk ve Alternatif Şehirlerin Cazibesi
İstanbul uzun süredir yabancıların gözdesiydi ve bu ilgi zamanla doygunluk yarattı. Yeni alıcılar artık daha sakin, yaşaması kolay, daha az kalabalık ve doğal güzelliklere sahip şehirleri tercih ediyor. Bu da İzmir, Sakarya ve Ankara gibi alternatif şehirleri öne çıkarıyor.
3. Yoğunluk, Trafik ve Yaşam Kalitesi
İstanbul’un kronik sorunları –trafik, kalabalık, hava kirliliği, altyapı baskısı– yaşam kalitesini düşürüyor. Özellikle aileyle birlikte yaşamayı düşünen yabancılar için bu unsurlar önemli bir tercih kriteri.
4. Yatırım Amacıyla Alanların Geri Çekilmesi
Bazı yabancılar Türkiye’de konut alımını yatırım veya vatandaşlık amacıyla yapıyordu. Ancak son dönemde:
-
Vatandaşlık için gereken konut değeri limiti 400 bin dolara çıkarıldı.
-
Yatırım getirisi beklentisi azaldı.
Bu durum yatırım amacıyla alım yapan yabancıları caydırmış olabilir.
5. Ekonomik ve Politik Belirsizlikler Yabancılara Konut Satışı Oranında Düşüşe Neden Oluyor
Döviz kuru dalgalanmaları, ekonomik önlemler, vergi düzenlemeleri, kentsel dönüşüm politikaları ve genel politik belirsizlikler, yabancı yatırımcılar açısından risk unsuru taşıyabilir. Bu da İstanbul gibi büyük şehirlerdeki alımları doğrudan etkiler.
6. Yabancı Karşıtı Söylemler ve Sosyal Gerilimler
Bazı dönemlerde kamuoyunda yabancıların konut alımına karşı oluşan tepki ve söylemler, özellikle İstanbul gibi göz önündeki şehirlerde yabancı alıcıları tedirgin edebiliyor. Bu da daha az dikkat çeken şehirleri cazip hale getirebilir.
7. Kira Getirisinde Düşüş veya Belirsizlik
Yabancılar için konut yatırımı sadece alım değil, kira getirisi açısından da önemlidir. Ancak İstanbul’da artan arz, kontrolsüz fiyat artışları ve kira regülasyonları bu getiriyi belirsizleştirmiş olabilir.
Tüm bu nedenlerden dolayı, İstanbul’da yabancılara konut satışı oranlarının düşmüş olması muhtemel görünüyor.