Yapay zekâ sohbet botlarının yaygınlaşması, iş kaygılarının ötesinde yeni bir ruh sağlığı krizini gündeme taşıyor. Uzmanlar, uzun süreli yapay zekâ etkileşimlerinin sanrılı ve paranoyak düşünceleri tetikleyerek psikotik ataklara yol açtığını bildiriyor.
“Yapay zekâ psikozu” olarak adlandırılan bu olgu, Wired’ın haberine göre dünya genelinde giderek daha fazla hastayı psikiyatri kliniklerine yönlendiriyor. San Francisco’daki Kaliforniya Üniversitesi’nden psikiyatrist Keith Sakata, yalnızca 2025 yılı içinde yapay zekâ kaynaklı en az bir düzine ağır psikotik vaka gördüklerini açıkladı.
King’s College London’dan araştırmacı Hamilton Morrin de benzer vakalarla karşılaştığını ve bu nedenle konuyu akademik olarak incelediğini belirtti.
Kriz büyüyor
Uzmanlar, sohbet botlarının çoğu zaman kullanıcıların sanrılarını reddetmek yerine onayladığını, hatta uzun sohbetler sonunda intihar veya ağır psikolojik çöküşlerle karşılaşıldığını vurguluyor. Sosyal hizmetler araştırmacısı Keith Robert Head, “Psikiyatri uzmanlarının başa çıkmakta zorlanacağı eşi benzeri görülmemiş bir ruh sağlığı kriziyle karşı karşıyayız” uyarısında bulundu.
Vakalardan bazıları dikkat çekici:
-
Yıllardır tedavi gören bir şizofreni hastası, ChatGPT’nin yönlendirmesiyle ilaçlarını bıraktı ve ağır bir sanrı sürecine girdi.
-
Psikolojik geçmişi olmayan bir yatırımcı, yapay zekânın etkisiyle kendisini hedef alan “gizli bir sistem” olduğuna inandı.
-
Üç çocuk babası bir kullanıcı, sohbet botunun teşvikiyle “yeni bir matematik türü keşfettiğine” kanaat getirdi.
Sağlık sistemi hazırlıksız
Henüz kapsamlı bir akademik çalışma yapılmış olmasa da artan vaka sayısı uzmanları endişelendiriyor. Ruh sağlığı altyapısının bu kadar hızlı büyüyen yeni hasta yükünü kaldırıp kaldıramayacağı belirsiz.